Welkom
Dorpsbelangen Peest
Agenda Peest
Glasvezel Peest 4
Waar stond ie
Van wie b'j der iene
Jeugd in Peest
Nieuws in Peest 2018
Peest in de media 18
Nieuw in Peest 2018
Wie wil?
Recepten
Man en muziek
Man en schapen
Man en Paard
woon-werkboerderij P
Verkeer in Peest 4
Peest in Perspectief
Wereld vlgs Peest
Natuur in Peest
Historie Peest
Peest het ontstaan
Van Arends tot Prome
het Schepershoes
Schaapdijk 1
DBp 40 jr
jeugdherinneringen
herinneringen 13
bomen in 1990
Assercourant 1986
oud courantennieuws
Peest toen en nu
vliegveld Peest
naamgeving Peest
veldnamen Peest N
veentjes in Peest
Westerveen 2
Westerveen 1
stookhokken
huisslachtingen
De Jagershof
De olde witte
toneel in Peest
rederijkerskamer
het werkhuis
erf 8
anno Peest
geheugen van Drenthe
erf 349
erf 4a
erf 12
Peest e.o. verkennen
Boermarke Peest
Verenigingen Peest
Peest in bedrijf
Sponsers
Archief 2017
Archief 2016
Archief 2015
Archief 2014
Archief 2012
Archief 2013
Archief 2011
Archief 2010
Archief 2008-09
Vermist/verloren
Contact
Zo vindt u Peest
Downloads

Historie Peest
De olde Witte en de Lebbestaok
 



De verjongde olde Witte op het Noordscheveld  

Peest behoort tot de oudere dorpen van Drenthe, al tussen 1298 en 1304 komt Peest voor in de registers van inkomsten die de proosdij van Sint Pieter te Utrecht toebehoren.

De markegrenzen waren toen nog niet altijd een uitgemaakte zaak. De etstoel het hoogste rechtscollege van het vroegere Drenthe kwam er regelmatig aan te pas.
Haar uitspraak, een ordel, was bindend.
In een ordel van 1499* wordt de marke grens van Peest met Donderen en Zeijen vast gesteld door het plaatsen van een steen. Bij de steen kwam een berkenboom te staan. Hoe vaak de berk herplant is, verteld de geschiedenis niet. Wel kreeg de berk de naam 'de Olde Witte' en werd een trefpunt voor de herders van Peest, Donderen en Zeijen. Voor de leesbaarheid hebben wij van de ordel een reconstructie gemaakt. De echte is in het Drents Archief te Assen (zie hiernaast).

Soms was het woeste land zo weinig waard, dat men het liever kwijt dan rijk was.


De herrezen vrouw Lebbe overpeinst
haar droevig lot

De geschiedenis van 'vrouw Lebbe' is daar duidelijk een voorbeeld van. Vrouw Lebbe werd dood gevonden tussen Zeijen en Peest geen van de beide markes wilde voor de begraafkosten opdraaien en meenden dat Lebbe niet in hun marke lag. Uiteindelijk hebben de boeren van Zeijen gezorgd dat Lebbe een graf kreeg. Wel werd er bepaald dat op de vindplaats een staok werd geplaatst als teken dat dit de grens tussen de beide markes is. Dit schijnt de boeren van Peest vele hectares heideveld gekost te hebben.

  


De steen


Het bordje

Item tusschen die buer van Peest an die ene ende die buer van Dondre alz vanderschelyge in hoere marke is noch gewyst die Steenpaell, den die erfachtige buer vanden vier buerschappen naest geleghen alz Seyen, Suethvelt, Langloe ende Lyveren gewesen ende myt hoeren eden getuegnet hebben voir enen scheytpaela  tusschen die van Peest, Dondre ened Seyen een ewich scheytpaell blyven sall; ende want die
marckenscheidt daer die voeth paell noertwert op baeken sall, noch nyet geghaen en is, soe soelen noch die voirs drei burscappen balz Seyen, Lanlo ende Lyveren ende Suytveld nietb , den marckenscheyt voirt noirtwert gaen ende wysen tusschen die buer van Peest ende Dondre; dair solt sy dan oick noch mede to vreden wesen an beyden tsyden nae uutwysinge der voirwysinge, die to sunte Magnus dair van gewesen is.
------------------------------------------
De ordel van 1499 (reconstructie)


De gedenksteen bij de Lebbestaok

 

 

 

 

 


 

P E E S T ons prachtige dorp in Drenthe