Welkom
Dorpsbelangen Peest
Agenda Peest
Glasvezel Peest 4
Waar stond ie
Van wie b'j der iene
Jeugd in Peest
Nieuws in Peest 2018
Peest in de media 18
Nieuw in Peest 2018
Wie wil?
Recepten
Man en muziek
Man en schapen
Man en Paard
woon-werkboerderij P
Verkeer in Peest 4
Peest in Perspectief
Wereld vlgs Peest
Natuur in Peest
Historie Peest
Peest het ontstaan
Van Arends tot Prome
het Schepershoes
Schaapdijk 1
DBp 40 jr
jeugdherinneringen
herinneringen 13
bomen in 1990
Assercourant 1986
oud courantennieuws
Peest toen en nu
vliegveld Peest
naamgeving Peest
veldnamen Peest N
veentjes in Peest
Westerveen 2
Westerveen 1
stookhokken
huisslachtingen
De Jagershof
De olde witte
toneel in Peest
rederijkerskamer
het werkhuis
erf 8
anno Peest
geheugen van Drenthe
erf 349
erf 4a
erf 12
Peest e.o. verkennen
Boermarke Peest
Verenigingen Peest
Peest in bedrijf
Sponsers
Archief 2017
Archief 2016
Archief 2015
Archief 2014
Archief 2012
Archief 2013
Archief 2011
Archief 2010
Archief 2008-09
Vermist/verloren
Contact
Zo vindt u Peest
Downloads

Historie van Peest

Peest toen en nu*
De ontwikkeling van Peest

met bijdragen van Riekus Hartlief (Historische Vereniging Norch)

* Peest toen en nu is een rubriek in opbouw


Kadastrale kaart van Peest van 1832 met de gebouwen en kavel indeling van toen.

Type bebouwing
De oudste boerderijen van Peest zijn gelijk de meeste boerderijen in Drenthe van het Saksische-Hallen- type en gebouwd als lös hoes. Lös hoes wil zeggen mens en vee leefden in één gemeenschappelijke ruimte.

De leeftijd
Boerderijen op hun  leeftijd schatten is een moeilijke zaak, toch kan het uiterlijk een kleine indicatie geven en met name de plaatsing van de baanders (brede en hoge toegang voor beladen wagens). 
De oudste (niet aangepaste) boerderijen hebben een inspringende baander in de achter- of zijgevel en zijn geheel riet gedekt, boerderijen met twee inspringende baanders in de zijgevel behoren meestal tot de grotere en komen in Peest niet (meer) voor. 

De baander
In de negentiende eeuw verschijnen de boerderijen met een pannen gedekt voorhuis. Eind negentiende eeuw begin twintigste eeuw komen boerderijen in zwang met een baanderdeur zowel in de voorgevel als in de achtergevel of in beide en dit zonder 'insprong'.
In Peest komen geen boerderijen meer voor met een inspringende baander in de achtergevel dit in tegenstelling tot Norg en Zeijen.

Opmerkelijk is dat in Peest naar verhouding veel boerderijen halfronde baanders hebben die geplaatst zijn in vlakke gevels. Hoogst waarschijnlijk zijn deze geplaatst tijdens een verbouwing; wellicht is hier sprake van enige invloed uit onze buurprovincies.
Zoals de kadastrale kaart van 1832 laat zien, is de oudste bebouwing van Peest aan de oostzijde geconcentreerd. De latere uitbreiding richting Norg vond grotendeels in de eerste helft van de twintigste eeuw plaats.
De  panden Hoofdweg 1 tot en met 9 zijn allen eind 19e eeuw, begin 20ste eeuw gebouwd evenals de panden Hoofdweg 8, 10 en 12. De nummers 2, 4, 6 en 10a zijn van recentere datum.

 


Inspringende baander in de achtergevel
 


Half ronde baander geplaatst in vlakke gevel

 

  


Inspringende baander in de zijgevel
 


Baander van na 1900

                                        Wordt vervolgd
 

 


P E E S T ons prachtige dorp in Drenthe